► Abel Sithole as uitvoerende hoof van die Government Employees’ Pension Fund (GEPF) getuig voor Mpati-kommissie dat ʼn “belegging” van R4,3 miljard sonder sy medewete gemaak is uit die GEPF na die firma Ayo Technologies van omstrede Iqbal Survé; blykbaar kan of wil Ayo dit nou nie terugbetaal nie ► Mynmaatskappy Rio Tinto het sy Rössing Uraanmyn in Namibië, in produksie sedert 1976 en wat tans jaarliks sowat 4,6 miljoen pond uraan lewer, verkoop aan die China National Uranium Corporation (CNUC) vir $106,5 miljoen; Rio Tinto het sedert 2017 beleggings van $11,2 miljard uit Namibië onttrek ► Nuwe Minister van Water, Sanitasie en Menslike Nedersettings Lindiwe Sisulu sê in Parlement skade in die departement weens korrupsie en wanbestuur is feitlik “onmeetlik” en dat drastiese omdraaistrategie dringend nodig is ► Munisipaliteite skuld die nege waterrade en Dept. van Water R14 miljard vir waterdienste gelewer ► Adjunk-minister van Landbou, Landelike Ontwikkeling en Grondhervorming Mcebisi Skwatsha sê in Parlement dat onteiening sonder vergoeding binnekort ʼn werklikheid gaan wees, “maar onwettige grondgryp nie toegelaat sal word nie” ► Vrystaat Landbou sê massiewe armoede in Lesotho bedreig wet en orde in Vrystaat en dat dit verskillende tipes misdaad in die provinsie veroorsaak ► Volgens verslag van PwC is vergoeding van ʼn uitvoerende hoof van mynmaatskappy in SA gemiddeld sowat R16,8 miljoen per jaar en dié van ʼn finansiële hoof sowat R6,9 miljoen per jaar ► Projek VatVyf gebaseer te Orania benodig borgskap vir twee behoeftige blanke leerlinge in Bloemfontein wat as prefekte gekies is om einde vanjaar elkeen ʼn oriënteringskamp by te woon – R1 000 vir seun in hoërskool en R500 vir dogter in laerskool – kontak projekvatvyf@gmail.com of 082 773 2150 ►

Die Suid-Afrikaanse Lugdiens (SAL) sit met ’n R9,2 miljard ondiensbare lening en het die regering gevra vir ’n verdere reddingsboei van R4 miljard omrede ’n R3,5 miljard korttermynlening einde vandeesmaand verval. Raadslid Martin Kingston sê dat die lugredery enorme finansiële uitdagings in die gesig staar weens enorme skuld, maar indien hulle die R3,5 miljard terug betaal, sal dit deure oopmaak vir addisionele likiditeit.

Die bedryfskostes van die redery beloop ongeveer R450 miljoen per maand en word die staatsonderneming sedert 2011 teen ’n verlies bedryf, met totale uitstaande skuld wat alreeds meer as R20 miljard beloop. Die inkomste gedurende 2016-17, het R30,4 miljard opgelewer, terwyl bedryfskoste R30,9 miljard bedra het. Finansieringskoste beloop tans R835 miljoen, terwyl die bedryfsverlies R533 miljoen te staan gekom het. Verliese op die lopende bedryfsrekening word voortgesit met 'n verlies van R734 miljoen aangeteken in die eerste maand van die 2017-18 finansiële jaar.

Ekonoom Mike Schussler meen dat die lugredery nou so in skuld verval het dat die einde in sig is en meen dat 'n verdere staatsreddingsboei aan SAL ‘n afgradering kan bespoedig van die kredietwaardigheid van die land deur agentskappe soos Moody’s.

Intussen peul in getuienis voor die Zondo-kommissie na staatskaping die wurms uit die kas van die skrikbewind wat voormalige voorsitter van die SAL-direksie Dudu Myeni by die redery gevoer het en waartydens letterlik miljarde rand in korrupsie en wanbestuur verkwis is. Volgens hierdie getuienis het sake selfs verder verswak toe Malusi Gigaba minister van staatsondernemings geword het.

ʼn Nuwe term wat die afgelope week in openbare debat opgeduik het, is Dag Zero vir die nie-betaling van salarisse van amptenare in die openbare sektor. Dit is veral n.a.v. die verdoemende verslag wat Ouditeur-generaal Kimi Makwetu Woensdag gepubliseer het oor die stand van munisipaliteite in Suid-Afrika, met slegs 18 van 257 munisipaliteite wat ʼn skoon oudit gekry het.

Voorts blyk uit die verslag dat munisipaliteite in SA in werklikheid slegs gebruik, of misbruik, word vir selfverryking en stroping deur ANC-kaders. Onbevoegdes en skurke word in topposte teen astronomiese vergoeding aangestel en hulle het nie ʼn saak met dienslewering nie.

Die meeste van hierdie posbekleërs deel die tenders van miljoene rande van hul munisipaliteite uit soos kaarte in ʼn kaartspel rondom ʼn tafel. ʼn Klassieke voorbeeld hiervan is die geval wat die OG uitgelig het van die Oranjeville sportkompleks, waar R21,7 miljoen reeds bestee is van die begrote R21,9 miljoen, maar op die perseel staan nog net ʼn heining. Die gevolg is noodwendig dat soos in vandag by maandeinde sowat 30 munisipaliteite erg sukkel om hul personeelsalarisse te betaal.

Daar word ook gelet op deurlopende getuienis voor die Zondo-kommissie van massiewe korrupsie by staatsondernemings soos Eskom en SAL waar dit in miljarde getel word. In die lig daarvan kan begryp word waarom die SABC, Denel en andere ook soos in vandag kwalik hul salarisse kan betaal.

In geheel is dit duidelik dat die SA staatskas by die nasionale Tesourie nie ver van boomskraap af is nie. Wat dit alles op neerkom is dat Dag Zero vir staatsalarisse ʼn werklike moontlikheid geword het, met die enorme implikasies wat dit inhou.

Die Gauteng LUR vir Onderwys Panyaza Lesufi het met sy hatige en verbete anti-Afrikaanse en anti-Afrikaneraksies reeds vir homself 'n plek in die Afrikaner-geskiedenis verwerf as een van die mees gehate mense, op dieselfde vlak van 'n Alfred Milner. Die jongste verwikkelinge rondom hom word uitstekend soos volg saamgevat in 'n mediaverklaring van adv. Anton Alberts van die VF Plus:

“Die besluit van Gauteng premier David Makhura om Panyaza Lesufi terug te skuif na sy vorige portefeulje as LUR vir onderwys in dié provinsie, is ʼn klap in die gesig van minderhede, aangesien daar geen twyfel is nie dat hy sy vernietigingswerk met moedertaalonderrig en Afrikaans in besonder gaan voortsit.

“Lesufi het nog nooit ʼn geheim daarvan gemaak dat hy Afrikaans minag en Afrikaanse skole wil vernietig nie. In sy dienstyd as LUR het hy talle Afrikaanse skole laat transformeer na Engels en dit is kommerwekkend dat Makhura glo onder ‘openbare druk’ geswig het om die status quo met Lesufi te herstel.

“Lesufi se rekord getuig daarvan dat hy ʼn swak LUR was. Hy het nie genoeg skole gebou met sy toereikende begroting nie en gaan bloot aanhou met sy pogings om Afrikaanse skole te intimideer en te transformeer na Engels.

“Die Driehoek-tragedie het ook bewys dat hy nie omgee oor die onderhoud van skole se infrastruktuur nie. Sy enigste belang by dié skool en ander skole met onlangse inspeksies was om vas te stel hoe vol skole is en hoe plek gevind kon word vir bykomende leerders wat nie Afrikaanssprekend is nie.

“Dit is hoogs problematies dat ʼn persoon, wat aandadigheid moet aanvaar vir die tragedie, weer in beheer geplaas gaan word van ʼn omgewing waar kinders se veiligheid aan sy nalatige optrede oorgelaat gaan word. Die VF Plus onderneem om Lesufi aggressief teen te staan en te sorg dat hy sy mandaat op ʼn nie-diskriminerende grondslag uitvoer ingevolge die Grondwet, wat wel die beskerming van moedertaalonderrig waarborg. Druk sal ook op hom geplaas word om moedertaalonderrig en Afrikaans te beskerm, om meer skole te bou, om te sorg dat infrastruktuur onderhou word en dat gemeenskappe nie teen mekaar afgespeel word met onderwys as politieke speelbal nie, ” aldus Alberts.

Op die internasionale front is die grootste verwikkeling die handelstariefoorlog waarin die VSA en China tans indryf, met die VSA wat sy algemene invoertariewe op Chinese goedere verhoog vanaf 10% na 25%. Dít nadat intense onderhandelinge tussen die twee moondhede misluk het. Die volgende twiet van pres. Donald Trump sê dit alles: “We have lost 500 Billion Dollars a year, for many years, on Crazy Trade with China. NO MORE!” – Trump 10 Mei 2019.

Inmiddels, soos die spreekwoord lui, as die olifante stoei, dan moet die gras ly – wêreldwyd sidder internasionale geldmarkte, terwyl die pryse van kommoditeite soos klere styg. Dit geld ook vir Suid-Afrika.

Op die internasionale front is die grootste verwikkeling die handelstariefoorlog waarin die VSA en China tans indryf, met die VSA wat sy algemene invoertariewe op Chinese goedere verhoog vanaf 10% na 25%. Dít nadat intense onderhandelinge tussen die twee moondhede misluk het. Die volgende twiet van pres. Donald Trump sê dit alles: “We have lost 500 Billion Dollars a year, for many years, on Crazy Trade with China. NO MORE!” – Trump 10 Mei 2019.

Inmiddels, soos die spreekwoord lui, as die olifante stoei, dan moet die gras ly – wêreldwyd sidder internasionale geldmarkte, terwyl die pryse van kommoditeite soos klere styg. Dit geld ook vir Suid-Afrika.

Veelsydige vermaaklikheidskunstenaar Volodymyr Zelenskiy, met geen vorige politieke ondervinding op sy kerfstok nie, het pas die presidentsverkiesing van die Oekraïne oortuigend gewen met 73% van die stemme. Die ster van die TV-reeks, Servant of the People het groot gewildheid verwerf by kykers, maar met sy toetrede tot die werklike politiek, selfs nog meer steun getrek.

Zelenskij het stof geskop in die oë van sittende president Petro Porotsjenko, wat weens bloot sporadiese pogings om korrupsie vas te vat en ’n dalende lewenspeil vir burgers, toenemend in onguns verval het. Vir 'n veldtog wat begin het as 'n grap, maar wat 'n snaar aangeraak het by kiesers wat gefrustreer is deur sosiale onreg, korrupsie en 'n oorlog met Russiesgesteunde separatiste in Oos-Oekraïne, het vir Zelenskij op die kruin van die golf geëindig.

Nou kom leweringstyd egter vir die voormalige komediant en sal hy in die werklikheidspolitiek met sy talle strominge en belange sy staal moet wys. Hy sal ook sy man moet kan staan teen wêreldfigure soos Duitse kanselier Angela Merkel, Russiese president Vladimir Putin en andere.

Die Oekraïne het ‘n lang en traumatiese geskiedenis en of vir hierdie land, waar nog talle spoke uit die verlede ronddwaal, ‘n nuwe era aangebreek het onder die kleurvolle buiteperd, staan gesien te word.

Go to top